Zmiany w prawie niezależnie od obszaru, którego dotyczą bywają wyzwaniem nawet dla prawników. Wiele planowanych zmian nie zostaje nawet zrealizowanych, pozostają w sferze pomysłów i założeń. W przypadku Ustawy o cudzoziemcach udało się wprowadzić ją w życie w styczniu 2022 roku. Co zmieniło się w prawie dotyczącym pracy cudzoziemców?
Jak dotychczas wyglądało zatrudnianie cudzoziemców?
Dotychczas zarówno cudzoziemcy chcący pracować w Polsce jak i pracodawcy chcący zatrudniać osoby z zagranicy zmagali się z biurokracją. Legalizacja pobytu i zatrudnienia wiązała się ze spełnieniem szeregu różnych procedur i wypełniania niezliczonej ilości dokumentacji. Dla osoby nieobeznanej z przepisami mogło być to wyzwaniem. Wtedy doskonale sprawdzało się na przykład korzystanie z biura pośrednictwa pracy. Niektórzy decydowali się też na samodzielne poszukiwania odpowiedzi w sieci. Niestety nie wszystkie znajdowane informacje są wiarygodnym źródłem, dlatego w kwestiach prawnych lepiej ufać specjalistom. Chociaż nie trzeba znać na pamięć wszystkich przepisów, warto obserwować na bieżąco zmiany w ustawach bezpośrednio nas dotyczących.
Jakie zmiany wprowadzono w Ustawie o cudzoziemcach?
Wśród zmian wprowadzonych w Ustawie o cudzoziemcach warto zwrócić uwagę na kilka najważniejszych punktów.
- Udzielanie cudzoziemcom zezwoleń na pobyt czasowy i pracę – procedura ta została uproszczona. Obecnie cudzoziemcy nie muszą już mieć zapewnionego miejsca zamieszkania na terytorium Polski. Co jeszcze? Nie mają też obowiązku posiadania źródła stałego i stabilnego dochodu, które pozwoli im na utrzymanie siebie oraz swojej rodziny.
- Zmiany w zezwoleniach jednolitych – dotychczas przy zmianie nazwy stanowiska pracy nawet przy zachowaniu tego samego zakresu obowiązków cudzoziemiec musiał występować o zmianę lub wydanie nowego zezwolenia na pracę. Podobnie było w przypadku zmiany wymiaru czasu pracy i proporcjonalnym zwiększeniu wynagrodzenia. Teraz nie ma już takiej potrzeby, bo katalog przypadków niewymagających zmiany lub wydawania nowych zezwoleń został rozszerzony.
- Wydłużenie okresu wykonywania pracy – uregulowana została możliwość powierzenia pracy na podstawie oświadczenia o powierzaniu pracy cudzoziemcom z sześciu państw tj. Białorusi, Ukrainy, Rosji, Gruzji, Armenii i Mołdawii. Cudzoziemiec z oświadczeniem może teraz pracować 24 miesiące na podstawie jednego oświadczenia.
- Wysokość wynagrodzenia – kwestia wynagrodzeń dla cudzoziemców dla wielu pracodawców była trudna do oszacowania. Niektórzy korzystali z pomocy biura pośrednictwa pracy.
Teraz sprawa choć pozornie miała ułatwić sytuację może utrudniać zatrudnianie cudzoziemców. Jakie są obawy pracodawców? Według nowego przepisu wynagrodzenie cudzoziemcy nie może być niższe niż minimalne wynagrodzenie za pracę (w 2022 roku to 3100 brutto). Co więcej nie jest to zależne od wymiaru czasu pracy oraz rodzaju zatrudnienia. Oznacza to, że stawka nie ulegnie zmianie niezależnie od tego czy praca będzie w pełnym czy niepełnym wymiarze czasu. Podobnie w przypadku umowy zlecenie czy umowy o pracę. Zmiana ta może wzbudzać wątpliwości pod względem różnicowania sytuacji materialnej pomiędzy cudzoziemcami, a Polakami.
- Nowe terminy procesu legalizacji pobytu i zatrudnienia – czy zmiana ta usprawnia proces? Zmianie uległ czas na wydanie zezwolenia na pobyt czasowy. Jest to 60 dni, po ich upływie teoretycznie każdy cudzoziemiec powinien otrzymać zezwolenie. Niestety zmiana ta prawdopodobnie nie znajdzie zastosowania w praktyce, co więcej może wydłużać proces oczekiwania. Chociaż cudzoziemcy często miesiącami oczekują na wydanie zezwoleń, to obecnie po wprowadzeniu terminu 60 dni tracą możliwość szybszego egzekwowania swoich praw do terminowego rozpatrzenia sprawy.
Zmian w Ustawie o cudzoziemcach jest więcej, dlatego oprócz głównych założeń warto zapoznać się ze wszystkimi, aby uniknąć trudności. W razie problemów można skorzystać z biura pośrednictwa pracy, które specjalizuje się zarówno w pomocy cudzoziemcom jak i pracodawcom.
Jak ułatwić zatrudnianie cudzoziemców?
Warto pamiętać, że obecna nowelizacja Ustawy zawiera zapis o zwiększeniu kadry służb konsularnych. Niestety w dalszym ciągu liczba pracowników w urzędach wojewódzkich jest często niewystarczająca w stosunku do stale rosnącej ilości obowiązków. Co więcej już sam proces składania wniosków bywa trudny, ze względu na konieczność osobistego stawiennictwa w urzędzie. Dlatego cudzoziemcy poszukujący pracy czy też pracodawcy chcący zatrudniać cudzoziemców mogą ułatwić sobie proces rekrutacji. We wszelkich formalnościach pomóc może na przykład Agencja Pracy Katowice, która nie tylko złoży niezbędne dokumenty, ale też wyjaśni zawiłe procedury. Zespoły rekruterów biura pośrednictwa pracy mają też możliwość prowadzenia rozmów rekrutacyjnych w różnych językach i dopasowują kwalifikacje kandydatów do ofert pracodawców. Możliwość uzyskania wszystkich potrzebnych informacji oraz wsparcia w jednym miejscu zdecydowanie ułatwia zarówno zatrudnianie cudzoziemców jak i poszukiwanie przez nich pracy.